अध्याय 11 : विश्वरूपदर्शनयोग

हस्तिनापुरको राजदरबारमा चिन्तित भई बसिरहेका नेत्रहीन राजा धृतराष्ट्रलाई महर्षि वेदव्यासको कृपाले दिव्य दृष्टि पाएका सञ्जयले यो अलौकिक दृश्य वर्णन गरिरहनुभएको छ। सञ्जयले श्रीकृष्णलाई 'हरि' (समस्त दुःख र पाप हरण गर्ने) र 'महायोगेश्वर' (योगका परम प्रभु) भनेर सम्बोधन गर्नुभएको छ। यसले धृतराष्ट्रलाई सङ्केत गर्दछ कि जसको पक्षमा स्वयं महायोगेश्वर हरि हुनुहुन्छ, त्यो पक्षलाई संसारको कुनै पनि शक्तिले पराजित गर्न सक्दैन।

जीवनमा जब हामी इमान्दारीपूर्वक आफ्नो कर्तव्य पूरा गर्छौं र मनलाई शुद्ध राख्छौं: - तब कुनै न कुनै रूपमा गुरु वा परमात्माको अनुग्रह हाम्रो जीवनमा प्रकट हुन्छ। - 'हरि' शब्दको अर्थ हो हरण गर्ने— जसले हाम्रो अहङ्कार, भय, मोह र अन्धकारलाई हरण गरिदिन्छ। - जब त्यो ईश्वरीय प्रकाश जीवनमा प्रवेश गर्छ, तब सम्पूर्ण भ्रमहरू आफैँ बिलाएर जान्छन्।