अध्याय 16 : दैवासुरसम्पद्विभागयोग

श्रीकृष्णले हजारौं वर्षपहिले नै आजको नास्तिकता, चरम भौतिकवाद (Materialism) र उपभोक्तावाद (Hedonism) को दर्शन यस श्लोकमा उजागर गर्नुभएको छ। आसुरी प्रवृत्तिका मानिसहरूको जीवन-दर्शन यस्तो हुन्छ: 1. अनीश्वरम्: "कुनै ईश्वर छैन, कुनै पाप-पुण्य छैन, कुनै परलोक छैन।" 2. अप्रतिष्ठम्: "धर्म र नैतिकता कमजोर मानिसहरूले बनाएको नियम मात्र हो; बलियोले जे गर्छ त्यही सही हो।" 3. कामहैतुकम्: "जीवनको एक मात्र उद्देश्य खानु, पिउनु, सम्भोग गर्नु र मोजमस्ती गर्नु हो (Eat, drink, and be merry)!" महाभारतमा चार्वाक वा शकुनि जस्ता पात्रहरूले यही दर्शनलाई प्रचार गर्थे। श्रीकृष्ण अर्जुनलाई चेतावनी दिनुहुन्छ: "हे अर्जुन! जब समाजमा यो आसुरी विचारधारा फैलिन्छ, तब मानिस पशुभन्दा पनि हिंस्रक बन्दछ र सारा संसारमा महाविनाशको आगो सल्किन्छ।" कुरुक्षेत्रको युद्ध यस्तै अधर्मी सोचाइको परिणाम थियो।

आजका धेरै युवाहरू यही 'निहिलिजम' (Nihilism) र शून्यवादको सिकार भएर डिप्रेसनमा फसेका छन्: - "जीवनको कुनै अर्थ छैन, हामी केवल दुर्घटनावश जन्मेका हौं, मरेपछि सकिन्छ, त्यसैले केवल भोग गर!" 1. यस सोचाइको परिणाम: - जब जीवनको कुनै उच्च उद्देश्य हुँदैन, तब मानिस नशा, कुलत, अपराध र चरम डिप्रेसनमा डुब्छ। 2. गीताको दिव्य दृष्टि: - तपाईं कुनै जैविक दुर्घटना हुनुहुन्न! तपाईंको जीवनको एउटा सर्वोच्च उद्देश्य छ— चेतनाको विकास गर्नु, प्रेम बाँड्नु, सत्यको साक्षात्कार गर्नु र परमात्मासँग एक हुनु। - जब तपाईंले जीवनलाई ईश्वरीय यात्रा मान्नुहुन्छ, तब तपाईंको हरेक दिन उत्साह, अर्थ र पवित्र आनन्दले भरिन्छ।