अध्याय 4 : ज्ञानकर्मसंन्यासयोग

यो श्लोक सनातन धर्मको परम सहिष्णुता र उदारताको महामन्त्र हो। भगवान् श्रीकृष्ण कुनै एक सम्प्रदाय, जाति वा सीमित पंथका मात्र ईश्वर हुनुहुन्न। महाभारतमा: - अर्जुनले श्रीकृष्णलाई सखा (मित्र) भावले पुजे, श्रीकृष्ण उनका सारथि र मार्गदर्शक बन्नुभयो। - यशोदा र नन्दले वात्सल्य भावले पुजे, श्रीकृष्ण उनीहरूको बालक बन्नुभयो। - गोपिनीहरूले मधुर प्रेम भावले पुजे, उहाँ प्रेमावतार बन्नुभयो। - विदुरले परम निष्ठा र भक्तिले पुजे, भगवान्‌ले उहाँको घरमा गएर साग खानुभयो। - यहाँसम्म कि कंस र शिशुपालले शत्रुभावले निरन्तर भगवान्‌को स्मरण गरे, उनीहरूलाई पनि उहाँले मुक्ति नै दिनुभयो! श्रीकृष्ण स्पष्ट पार्नुहुन्छ— परमात्मा कुनै पक्षपाती हुनुहुन्न; उहाँ त स्वच्छ ऐना जस्तै हुनुहुन्छ, जस्तो भाव लिएर अघि बढ्छौ, त्यस्तै प्रतिविम्ब पाउँछौ।

प्रकृति र परमात्माको नियम ठ्याक्कै गुञ्जायमान प्रतिध्वनि (Echo) जस्तै छ: - यदि तपाईं संसार र मानिसहरूलाई शङ्का र शत्रुताको आँखाले हेर्नुहुन्छ भने, तपाईंले चारैतिर षड्यन्त्र र शत्रु नै भेट्नुहुनेछ। - यदि तपाईं प्रेम, विश्वास, सेवा र कृतज्ञताको भाव लिएर संसारसँग जोडिनुहुन्छ भने, संसारले पनि तपाईंलाई प्रेम र सहयोग फर्काउनेछ। सबै नदीहरू अन्ततः एउटै महासागरमा पुगेझैं, जुनसुकै निष्कपट साधकले सत्यको खोजी गरे तापनि अन्ततः ऊ एउटै परम सत्यमा पुग्दछ।