अध्याय 8 : अक्षरब्रह्मयोग

श्रीकृष्णले यहाँ पूर्वोक्त दुवै मार्गको सार खिच्नुभएको छ। संसार अनादि कालदेखि यी दुई धारमा बगिरहेको छ: १. शुक्ल गति: जसले ज्ञान, त्याग र निष्कामताको बाटो रोज्यो, ऊ मुक्त भयो। २. कृष्ण गति: जसले अज्ञान, भोग र सकाम कर्मको बाटो रोज्यो, ऊ जन्म-मरणको चक्रमा घुमिरह्यो। कुरुक्षेत्रको युद्ध पनि वास्तवमा यी दुई गतिकै प्रत्यक्ष भिडन्त थियो। पाण्डवहरू धर्म र सत्यको शुक्ल मार्गमा थिए, जबकि कौरवहरू लोभ र अहङ्कारको कृष्ण मार्गमा थिए। श्रीकृष्ण अर्जुनलाई सम्झाउनुहुन्छ कि तिम्रो चयन नै तिम्रो भाग्य हो।

हाम्रो हरेक दिन यी दुई मार्गहरूको दोबाटोमा उभिन्छ: - जब हामी रिसको सट्टा क्षमा रोज्छौँ, त्यो शुक्ल मार्ग हो। - जब हामी बदलाको भावनामा जल्दछौँ, त्यो कृष्ण मार्ग हो। - जब हामी इमानदारी र कडा मिहिनेत रोज्छौँ, त्यो प्रकाशको बाटो हो; जब हामी छल र अल्छीपन रोज्छौँ, त्यो अन्धकारको बाटो हो। हामी मृत्युपछिको गतिको चिन्ता गर्छौँ, तर त्यो गति त हाम्रा दैनिक छनौटहरूबाट नै निर्माण भइरहेको हुन्छ। हरेक क्षण सचेत भएर शुक्ल (सकारात्मक) मार्ग रोज्नु नै साँचो साधना हो।