अध्याय 9 : राजविद्याराजगुह्ययोग

वैदिक समाजमा मानिसहरू यज्ञ गर्दा अनेकौँ सामग्री र विधिहरूमा अलमलिन्थे। श्रीकृष्ण यहाँ अर्जुनलाई एक क्रान्तिकारी बोध गराउनुहुन्छ: यज्ञ कुनै छुट्टै कर्मकाण्ड होइन; यज्ञका प्रत्येक अवयव— मन्त्र उच्चारण गर्ने मुख, बालिएको आगो, हालिएको घिउ, अन्न, र आहुति दिने व्यक्ति— यी सबै परमात्माकै विभिन्न रूप हुन्। कुरुक्षेत्रको युद्ध पनि एउटा महायज्ञ थियो। जसमा अर्जुन कर्ता थिए, गाण्डीव धनुष स्रुवा (घिउ हाल्ने चम्चा) थियो, कौरवहरूको अधर्म आहुति थियो, र कृष्ण स्वयं अधियज्ञ हुनुहुन्थ्यो।

हाम्रो दिनहुँको जीवन पनि एउटा निरन्तर यज्ञ हो: - जब हामी भोजन गर्छौँ, त्यो पेटको जठराग्निमा दिइने आहुति हो। - जब हामी कुनै नयाँ ज्ञान सिक्छौँ, त्यो बुद्धिको अग्निमा अज्ञानको आहुति हो। - जब हामी आफ्नो जागिर वा व्यवसायमा इमानदारीपूर्वक पसिना बगाउँछौँ, त्यो समाजको कल्याणका लागि गरिएको महायज्ञ हो। जब हामी आफ्ना सबै साना-ठूला कामहरूलाई पवित्र सम्झन्छौँ र कृतज्ञताका साथ गर्छौँ, तब हाम्रो सम्पूर्ण जीवन नै एक सुन्दर प्रार्थना बन्दछ।