अध्याय 17 : श्रद्धात्रयविभागयोग

श्रीकृष्णले अर्जुनको प्रश्नको उत्तर दिँदै भन्नुहुन्छ: "हे अर्जुन! संसारमा कुनै पनि मानिस श्रद्धारहित हुँदैन। हरेक मानिसको कुनै न कुनै कुरामा श्रद्धा हुन्छ नै! तर सबैको श्रद्धा एउटै स्तरको हुँदैन। मानिसको श्रद्धा उसको 'स्वभाव' (पूर्वजन्मका संस्कार र संचित गुणहरू) बाट जन्मन्छ। 1. सात्त्विक श्रद्धा: जसको मनमा पवित्रता छ, उसको श्रद्धा सत्य, ज्ञान, करुणा र ईश्वरमा हुन्छ। 2. राजसिक श्रद्धा: जसको मनमा लोभ र वासना छ, उसको श्रद्धा शक्ति, पद, पैसा र मोजमस्तीमा हुन्छ। 3. तामसिक श्रद्धा: जसको मनमा अज्ञान र आलस्य छ, उसको श्रद्धा अन्धविश्वास, बोक्सीविद्या, कुलत र भ्रममा हुन्छ। त्यसैले केवल 'म श्रद्धावान् छु' भनेर पुग्दैन; तिम्रो श्रद्धा कुन गुणबाट निर्देशित छ, त्यो हेर्नुपर्छ।"

मनोविज्ञानमा भनिन्छ— "तपाईं जे विश्वास गर्नुहुन्छ, तपाईं त्यस्तै बन्नुहुन्छ।" 1. तीन प्रकारका विश्वासहरू: - सात्त्विक विश्वास: "म इमान्दार भएर काम गर्छु, सत्यको सधैं विजय हुन्छ, अरूको भलाइमै मेरो भलाइ छ।" - राजसिक विश्वास: "पैसा भएपछि संसारको सबै कुरा किन्न सकिन्छ, जसरी भए पनि म सफल हुनुपर्छ।" - तामसिक विश्वास: "कसैले मलाई टुनामुना लगाइदियो, मेरो भाग्य नै फुटेको छ, म केही गर्न सक्दिनँ।" 2. आत्म-परीक्षण: - आफ्नो विश्वासलाई जाँच्नुहोस्— के तपाईंको श्रद्धाले तपाईंलाई ज्ञानी र शान्त बनाउँदैछ कि अन्धविश्वासी र लोभी?