अध्याय 8 : अक्षरब्रह्मयोग

यो श्लोक हुबहु कठोपनिषद् (१.२.१५) बाट साभार गरिएको जस्तै छ, जहाँ यमराजले नचिकेतालाई परमपदको उपदेश दिनुभएको थियो। श्रीकृष्ण यहाँ उपनिषद्को सम्पूर्ण आत्मज्ञानलाई गीताको व्यवहारमा ढाल्नुहुन्छ। कुरुक्षेत्रको रणभूमिमा अर्जुन संसारका मोह र आफन्तको आसक्तिमा अल्झिएका थिए। श्रीकृष्ण उनलाई देखाउनुहुन्छ कि संसारका ती ऋषि-मुनिहरू जसले सम्पूर्ण आसक्ति त्यागेर ब्रह्मचर्य र तपस्या गरेका छन्, उनीहरूले खोजेको त्यो 'अविनाशी परमपद' म तिमीलाई युद्धभूमिकै बीचमा संक्षेपमा बुझाइदिन्छु।

ब्रह्मचर्य (Brahmacharya) केवल शारीरिक संयम मात्र होइन; - यो त आफ्ना इन्द्रियहरूलाई अनावश्यक उत्तेजना, भड्काउ र कुलतहरूबाट बचाएर आफ्नो प्राण-ऊर्जालाई उच्च बौद्धिक, सृजनात्मक र आध्यात्मिक कार्यमा लगाउनु हो। - जब मानिसले आफ्नो मानसिक र शारीरिक ऊर्जा सस्तो मनोरञ्जन र वासनामा खेर फाल्दैन, तब ऊभित्र एक असाधारण मानसिक शक्ति (Ojas) विकास हुन्छ। त्यो संरक्षित ऊर्जाले नै मानिसलाई जीवनको सर्वोच्च लक्ष्य (परमपद) प्राप्त गर्न मद्दत गर्दछ। आफ्नो ऊर्जा जोगाउनु नै सफलता र आत्मशान्तिको पहिलो पाइला हो।